Przejdź do treści Przejdź do ustawień zgody na cookies

Wywiad z Claudiu Târziu – współprzewodniczącym Sojuszu na rzecz Jedności Rumunów i senatorem

Rumunia to największy obok Polski kraj Europy Środkowej. Na jakich polach powinny współpracować Warszawa i Bukareszt? Jak rumuńscy patrioci patrzą na bilans 30 lat od upadku komunizmu, współczesny Zachód, UE i NATO? Jaki jest ich stosunek do pomysłów takich jak Inicjatywa Trójmorza? Na jakich wartościach opierają swój program i gdzie widzą zagrożenia dla europejskich narodów? Zapraszamy na rozmowę Kacpra Kity z Claudiu Târziu, rumuńskim senatorem, współprzewodniczącym narodowo-konserwatywnej partii AUR.

Kacper Kita: Sojusz na rzecz Jedności Rumunów (AUR) cieszy się wysokim poparciem wśród rumuńskiej diaspory. Czy „jedność” występującą w nazwie Pana ugrupowania można rozumieć jako podkreślenie wagi relacji z Rumunami mieszkającymi poza granicami Rumunii?

Claudiu Târziu: Nazwa naszej partii nie jest przypadkowa. Rzeczywiście, wśród rumuńskiej diaspory notowania AUR są bardzo wysokie, coraz więcej Rumunów mieszkających za granicą pokłada w nas swoje nadzieje. W centrum naszego zainteresowania znajdują się obywatele rumuńscy, niezależnie od tego, czy mieszkają w granicach naszego kraju, czy poza nimi. W rumuńskim Senacie pełnię funkcję przewodniczącego Komisji ds. Rumunów za granicą. Od czasu objęcia urzędu, dziewięć miesięcy temu, zajmuję się nawiązywaniem kontaktów z rodakami żyjącymi poza Rumunią. W ostatnich miesiącach odbyłem liczne wizyty w Republice Mołdawii, Republice Serbii, Republice Albanii i na Ukrainie. Spotkałem się z tysiącami Rumunów z naszej diaspory i społeczności historycznych, z którymi miałem okazję porozmawiać. Bez ich zaangażowania i silnego wsparcia nasz ruch byłby z pewnością o wiele słabszy.

KK: Pana partia, mimo że powstała dopiero rok wcześniej, osiągnęła wysoki wynik w zeszłorocznych wyborach parlamentarnych. Uzyskała 9% głosów i stała się tym samym czwartym ugrupowaniem w Rumunii. Jak określiłby Pan ideologiczną tożsamość AUR? Jakie są Państwa główne postulaty?

CT: Nasza partia została zbudowana wokół czterech podstawowych wartości: rodziny, wiary, narodu i wolności. Popieramy jedyny rodzaj małżeństwa, który ma sens: małżeństwo między mężczyzną a kobietą. Nasza partia ceni wiarę chrześcijańską i wolność religijną. Tożsamość narodowa nie jest przeszkodą dla prawdziwego postępu, ale jedną z ram, dzięki którym nasza egzystencja nabiera znaczenia i sensu. Uznanie podziału na narody nie wyklucza współpracy, wymiany gospodarczej i kulturalnej ani działań zbiorowych na szczeblu regionalnym lub kontynentalnym. Jesteśmy także partią, która broni wolności jednostki i praw obywatelskich.

Sojusz na rzecz Jedności Rumunów jest partią narodowo-konserwatywną, która woli system gospodarki rynkowej od interwencjonizmu. Nie ubóstwiamy rynku i nie popieramy ekonomicznego neoliberalizmu, który niemal doprowadził do ruiny narodowe gospodarki. Uważamy jednak, że wolność gospodarcza, własność prywatna i konkurencja są filarami, wokół których możemy tworzyć gospodarkę zapewniającą dobrobyt rumuńskim obywatelom.

Jeśli chodzi o nasz program polityczny, wywodzi się on z wartości, na których zbudowaliśmy naszą tożsamość. Chcemy unii dwóch państw rumuńskich: Rumunii i Republiki Mołdawii. Jeśli Niemcy Wschodnie i Zachodnie znalazły sposób na zjednoczenie, to z pewnością nam także się to powiedzie. Bronimy życia od momentu poczęcia i promujemy te polityki, które mają wspierać rodzinę, odbudowę demografii przez poprawienie wskaźnika dzietności, a nie przez imigrację. Bronimy konstytucyjnych praw i wolności, które są obecnie poważnie zagrożone w Rumunii, nawet ze strony rządzących naszym krajem. Chcemy gospodarki, która służy narodowi. Z tego powodu uważamy, że zasoby Rumunii muszą być racjonalnie wykorzystywane w prawdziwym interesie narodu rumuńskiego. Zdecydowanie opowiadamy się za wolną Europą suwerennych narodów, a nie za imperium biurokratycznym.

CZYTAJ TAKŻE: Koniec epoki w czeskiej polityce. Dokąd zmierza Praga? – rozmowa z Janem Škvrňákiem

KK: Rumunia jest krajem o kilku tradycjach ruchów narodowo-patriotycznych – od umiarkowanych narodowych demokratów Nicolae Iorgiego, przez ruchy Alexandru Cuzy i Oktawiana Gogi, czy tradycje dyktatury Iona Antonescu, po narodowych radykałów Corneliu Codreanu. Czy Pana partia identyfikuje się z którymś z tych nurtów?

CT: AUR to całkiem nowa partia polityczna, która nie jest kontynuacją żadnego ruchu politycznego z przeszłości. Zamiast patrzeć w przeszłość, patrzymy na podobne partie w dzisiejszej Europie: Prawo i Sprawiedliwość w Polsce, Fratelli d’Italia we Włoszech czy VOX w Hiszpanii. Sojusz na rzecz Jedności Rumunów powstał jako odpowiedź na niektóre z dzisiejszych wyzwań Rumunii, m.in. zawłaszczanie państwa przez grupę, która rządzi wyłącznie we własnym interesie, a nie w interesie wszystkich obywateli rumuńskich.

Niestety, trzy dekady po upadku komunizmu, rumuńskiemu społeczeństwu nie udało się stworzyć prawdziwej demokracji. Mamy tylko jej namiastkę, a wszelkie zasady związane z „rządami prawa” to tylko fałszywe mechanizmy, które nie służą narodowi.

KK: Jak AUR zapatruje się na PNL (Partia Narodowo Liberalna), z której wywodzi się obecny prezydent kraju Klaus Iohannis, a która od kilku lat rządzi Rumunią?

CT: Partia Narodowo-Liberalna (PNL) to partia typu „catch-all”, w której można znaleźć ludzi z całego politycznego i ideologicznego spektrum. Od najbardziej żarliwych postępowców po konserwatystów, którzy popierają podobne idee co AUR. Jej liberalizm jest jedynie koncepcją, bardzo odległą od rzeczywistości politycznej. Gdy w marcu ubiegłego roku rozpoczął się obecny kryzys, ugrupowanie to wprowadziło bardzo surowe środki ograniczające prawa i wolności rumuńskich obywateli. Ograniczenia te zostały nałożone z naruszeniem Konstytucji i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Nasz system konstytucyjny pozwala na ograniczanie praw jednostki jedynie poprzez ustawę uchwaloną przez nasz Parlament. Jednak nasz poprzedni rząd, który otrzymał 5 października bieżącego roku wotum nieufności, zrobił to po prostu poprzez nadzwyczajne rozporządzenia i doraźne decyzje, co nie było właściwe.

Współtwórz Nowy Ład

Dołącz do grona darczyńców, którzy budują z nami Nowy Ład.

Kwota
Metoda płatności

Prezydent Rumunii Klaus Iohannis kandydował z ramienia PNL zarówno w 2014, jak i w 2019 roku, ale robił to tylko formalnie. Nigdy nie był prawdziwym liberałem i nie był tak naprawdę związany z tą partią. Co więcej, chociaż zgodnie z rumuńską konstytucją prezydent nie może być członkiem partii, Iohannis był bardzo zaangażowany, wykraczając poza wszelkie konstytucyjne prerogatywy, w wewnętrzną rywalizację w PNL. Prowadził kampanię na rzecz swojego ulubionego kandydata, byłego premiera Florina Cîțu. To właśnie rząd Cîțu został odwołany przez parlament na mocy wotum nieufności. Z mojego punktu widzenia PNL stała się niebezpieczną partią dla rządów prawa i dla samej demokracji rumuńskiej.

KK: Rumunia jest obok Polski największym krajem w naszym regionie. Na jakich polach Warszawa i Bukareszt mogą współpracować? Jak ocenia Pan polskie inicjatywy integracji regionalnej, np. Inicjatywę Trójmorza?

CT: Uważam, że musimy współpracować we wszystkich możliwych obszarach, od polityki bezpieczeństwa po politykę energetyczną. Jesteśmy głównymi krajami w regionie, które są zarówno członkami NATO, jak i UE, a zatem mamy obowiązek współpracować na szczeblu regionalnym. Ponadto geografia skłania nas do podejmowania wysiłków na rzecz budowania mostów poprzez dialog i współpracę, również z Ukrainą.

Nawet jeśli sytuacja polityczna i bezpieczeństwa na Ukrainie jest dość nieprzewidywalna, Rumunia i Polska muszą działać wobec Ukrainy w dobrej wierze. Bardzo przychylnie patrzymy na inicjatywę Trójmorza, a fakt, że rząd rumuński nie jest już teraz w znacznym stopniu zaangażowany w tego rodzaju inicjatywy regionalne, jest błędem godnym pożałowania.

KK: Jakie jest stanowisko AUR w sprawie Węgier? W przeszłości Rumunia i Węgry często były skonfliktowane, a dziś Węgrzy są największą mniejszością etniczną w Rumunii.

CT: W zasadzie jako państwa nie prowadziliśmy ze sobą wielu wojen w przeszłości. Nawet konfliktu zbrojnego z 1919 roku nie postrzegamy jako starcia między Rumunią a Węgrami, ale jako zbrojny opór przeciw bolszewizmowi. W 1919 roku Rumunia uratowała naród węgierski przed komunizmem, kiedy to rumuńska armia królewska pokonała siły zbrojne kontrolowane przez Béla Kunę, który chciał uczynić Węgry republiką radziecką. Dziś z dużym zainteresowaniem patrzymy na Budapeszt i jego prorodzinną politykę.

Jeśli chodzi o mniejszość węgierską w Rumunii, myślę, że jest ona zakładnikiem – oczywiście w sensie politycznym – organizacji etnicznej, która działa jako partia polityczna i jest prawie za każdym razem jednym z elementów składowych rumuńskiego rządu. Oczywiście mam na myśli UDMR (Demokratyczny Związek Węgrów w Rumunii). Organizacja ta zawdzięcza swoje istnienie jedynie głosom oddawanym wedle klucza etnicznego. Takie zachowanie napędza polityczne, kulturowe, a nawet gospodarcze wyobcowanie mniejszości węgierskiej w Rumunii.

My, Sojusz na rzecz Jedności Rumunów, myślimy o opracowaniu pakietu działań na rzecz rozwoju regionów zamieszkanych głównie przez Węgrów. Wierzymy, że rozwój gospodarczy i lepsza integracja z gospodarką rumuńską jako całością, mogą być rozwiązaniem zwiększającym zaufanie pomiędzy większością rumuńską a mniejszością węgierską.

KK: Żyjemy w czasach zaostrzającej się międzynarodowej konkurencji. Niekwestionowana hegemonia Ameryki to już przeszłość. Jaki jest stosunek AUR do najważniejszych graczy w tej grze – USA, Chin, Rosji i Niemiec? Jaka Pana zdaniem powinna być strategia krajów „średniej wielkości”, takich jak Polska i Rumunia, w świecie policentrycznym? Należy postawić zdecydowanie na jeden ośrodek, czy raczej starać się utrzymywać dobre relacje ze wszystkimi kluczowymi graczami jednocześnie?

CT: Przede wszystkim powinniśmy stawiać na siebie, wierzyć we własne siły i inteligentnie realizować nasze narodowe interesy. Oczywiście nie możemy ignorować gry prowadzonej przez wielkie mocarstwa. Oba nasze kraje ucierpiały w przeszłości w wyniku tych cynicznych i destrukcyjnych porozumień: paktu Ribbentrop-Mołotow czy powojennego rozbioru Europy. Kraje Europy Wschodniej mają wspólną najnowszą historię i pewne podobieństwa. Każde państwo ma swoją własną strategię, ale realną opcją, którą musimy rozważyć, jest utworzenie bloku regionalnego. Wymaga to wspólnych projektów infrastrukturalnych, koordynacji politycznej w ramach UE, ale także równolegle do UE. Szczególnie teraz, kiedy żyjemy w wielobiegunowym świecie, obstawianie jednego konia znacznie zmniejsza nasze szanse na sukces.

KK: Od kilku lat mówi się o przyjęciu euro przez Rumunię, choć w tym roku termin ten został ponownie przesunięty i obecnie jest ustalony na rok 2027. Jakie jest stanowisko AUR w sprawie Unii Europejskiej i integracji w jej ramach? Jak postrzega Pan NATO, w którego skład wchodzą zarówno Polska, jak i Rumunia?

CT: Po pierwsze, w kwestii NATO Rumunia jest jednym z niewielu krajów, które faktycznie zamierzają przeznaczyć 2% PKB na obronę. Nawet gdyby pojawiło się wiele uzasadnionych pytań o to, czy ta ilość pieniędzy współgra z potrzebami armii, zdecydowani jesteśmy wypełnić zobowiązania Rumunii jako członka NATO. W tej chwili nie ma innej wiarygodnej architektury bezpieczeństwa dla naszego regionu.

Jeśli chodzi o UE, nasze stanowisko jest bardziej zniuansowane. Popieramy współpracę między krajami europejskimi, ale sprzeciwiamy się tworzeniu państwa federalnego. Jesteśmy głęboko świadomi, że w Brukseli często pomija się stanowiska poszczególnych państw. W ciągu ostatnich kilku miesięcy wszyscy widzieliśmy te niewiarygodne środki nacisku, jakie Komisja Europejska zastosowała wobec Polski i Węgier. To oczywiste, że Bruksela próbuje narzucić swoje decyzje wbrew interesom narodowym i w kontrze do krajowego ustawodawstwa.

Aby zatwierdzić krajowe plany odbudowy, Komisja Europejska i pani von der Leyen domagają się pełnej zgodności z ich globalistyczną polityką, nawet wbrew traktatom – uważamy to za zachowanie autorytarne i nigdy się z nim nie zgodzimy. Nasza partia uważa, że UE zmierza w złym kierunku i wykorzystamy wszystkie polityczne i demokratyczne środki, aby wraz z naszymi partnerami z Grupy EKR spróbować przekalibrować europejskie polityki i działania. Unię Europejską można jeszcze zreformować, można ją jeszcze uwolnić spod wpływu postępowej lewicy i oddać na służbę swoim obywatelom.

Jeśli chodzi o przyjęcie waluty euro, nie jest to – w tej chwili – możliwe z dwóch głównych powodów. Z jednej strony nie spełniamy kryteriów technicznych, a z drugiej przyjęcie euro nie byłoby korzystne dla rumuńskiej gospodarki, ponieważ istnieje u nas trwała luka rozwojowa. Najpierw musimy osiągnąć zbieżność standardów gospodarczych i standardów życia. Dopiero wtedy Rumunia może dokonać ponownej oceny, czy przyjęcie unijnej waluty ma sens, czy nie.

KK: Jak Pana zdaniem powinna wyglądać współpraca między podobnymi ruchami politycznymi w Europie, broniącymi narodów i ich tożsamości? Jakie widzi Pan największe zagrożenia dla przetrwania narodów europejskich?

CT: Głównym zagrożeniem dla narodów europejskich, dla cywilizacji europejskiej jest erozja wiary we własne możliwości. Niestety, ta rzeczywistość jest również potęgowana przez pewne siły polityczne w Unii Europejskiej. Mam na myśli oczywiście socjalistów, socjaldemokratów i zielonych, ale także tych fałszywych konserwatystów z EPL.

Wszystkie te grupy polityczne niszczą naszą cywilizację, promując projekt przypominający imperium autorytarne, podważający suwerenność państw i tożsamość narodową, demonizujący patriotyzm i marginalizujący chrześcijan. Dzisiaj praktykujący chrześcijanin nie ma prawie żadnych szans na osiągnięcie ważnej pozycji w UE, co wiele mówi o prawdziwym poziomie tolerancji praktykowanym w Brukseli.

Co możemy zrobić? Przede wszystkim pracujmy razem. Zarówno w ramach Unii Europejskiej, jak i poza ramami instytucjonalnymi UE, poprzez współpracę międzynarodową. Naprawdę doceniam fakt, że w Polsce istnieje sieć konserwatywnych think tanków, które opracowują polityki i dokumenty analityczne. Niedawno powstała uczelnia wyższa Collegium Intermarium. Podejmuje się ważne kroki w kierunku stworzenia niezbędnej infrastruktury intelektualnej, kulturalnej i eksperckiej w dzisiejszej wojnie kulturowej. Uważam, że ten model polskiego konserwatyzmu trzeba powielać w innych krajach, w tym w Rumunii. Jesteśmy zaangażowani nie tylko w walkę polityczną, ale przede wszystkim w wojnę kulturową. W tej wojnie musimy także walczyć bronią kulturową, intelektualną i duchową.

CZYTAJ TAKŻE: Quo vadis, Unio Europejska?

KK: Jaki jest Pana zdaniem bilans 30 lat wolnej Rumunii? W Polsce po odzyskaniu niepodległości doświadczyliśmy szybkiego wzrostu gospodarczego i modernizacji. Z drugiej strony mogliśmy też obserwować uwłaszczenie nomenklatury postkomunistycznej, trwanie wielu starych układów i wyprzedaż bogactwa narodowego. Dziś Zachód, na który patrzyliśmy z taką nadzieją w czasach komunizmu, kojarzy się także ze stopniowym zanikaniem suwerenności państw narodowych i postępem destrukcyjnych ideologii i atomizacji społecznej…

CT: W dużej mierze czujemy to samo. Dla nas, Rumunów, te trzy dekady wolności oznaczały wieczną przemianę, namiastkę demokracji, pewną formę kapitalizmu, którego głównymi beneficjentami byli mądrzy ludzie związani z tajnymi służbami. Niestety w Rumunii nie rozliczyliśmy się z czasami komunizmu, co miało i nadal ma liczne konsekwencje, nie tylko polityczne, ale także społeczne i gospodarcze.

Od dziesięcioleci Rumuni spoglądali na Zachód z wielką nadzieją – nie zawsze w pełni uzasadnioną. Dziś jednak, gdy widzimy postępową, neomarksistowską plagę, która zaatakowała zachodnią przestrzeń publiczną i zaczyna najeżdżać także Europę Środkową, wybieramy spojrzenie na Polskę, Węgry i tych wielkich patriotów i konserwatystów, którzy myślą i działają tak samo jak my.

Niech Bóg błogosławi Polskę! Niech Bóg błogosławi Rumunię!

Ten tekst jest dostępny za darmo dzięki naszym darczyńcom

Nowy Ład utrzymuje się dzięki oddolnemu wsparciu obywatelskiemu. Rozwijamy ośrodek intelektualny niezależny od partii politycznych, wielkich koncernów i zagranicznych ośrodków wpływu. Dołącz do grona naszych darczyńców.

Kwota
Metoda płatności

Na ten adres PayU wyśle potwierdzenie płatności.

Dziękujemy za wsparcie!

Kacper Kita

Katolik, mąż, ojciec, analityk, publicysta. Redaktor Nowego Ładu. Obserwator polityki międzynarodowej i kultury. Autor książek „Saga rodu Le Penów”, „Meloni. Jestem Giorgia” i „Zemmour. Prorok francuskiej rekonkwisty”.

Wszystkie teksty autora →

Dostosuj preferencje dotyczące zgody

Używamy plików cookie, aby pomóc użytkownikom w sprawnej nawigacji i wykonywaniu określonych funkcji. Szczegółowe informacje na temat wszystkich plików cookie odpowiadających poszczególnym kategoriom zgody znajdują się poniżej.

Pliki cookie sklasyfikowane jako „niezbędne” są przechowywane w przeglądarce użytkownika, ponieważ są niezbędne do włączenia podstawowych funkcji witryny.

Korzystamy również z plików cookie innych firm, które pomagają nam analizować sposób korzystania ze strony przez użytkowników, a także przechowywać preferencje użytkownika i odtwarzać osadzone multimedia zewnętrzne (YouTube, Spotify). Tego typu pliki cookie będą przechowywane w przeglądarce tylko za uprzednią zgodą użytkownika.

Można włączyć lub wyłączyć niektóre lub wszystkie te pliki cookie, ale wyłączenie niektórych z nich może wpłynąć na jakość przeglądania.

Niezbędne pliki cookie mają kluczowe znaczenie dla podstawowych funkcji witryny i witryna nie będzie działać w zamierzony sposób bez nich.Te pliki cookie nie przechowują żadnych danych umożliwiających identyfikację osoby.

Funkcjonalne pliki cookie pomagają wykonywać pewne funkcje, takie jak udostępnianie zawartości witryny na platformach mediów społecznościowych, zbieranie informacji zwrotnych i inne funkcje stron trzecich.

Analityczne pliki cookie służą do zrozumienia, w jaki sposób użytkownicy wchodzą w interakcję z witryną. Te pliki cookie pomagają dostarczać informacje o metrykach liczby odwiedzających, współczynniku odrzuceń, źródle ruchu itp.

Wszystkie formy wsparcia